Ngày 21/7/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 291/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 125/2020/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 102/2021/NĐ-CP và Nghị định 310/2025/NĐ-CP) về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thuế, hóa đơn. Đây là văn bản được nhiều doanh nghiệp, tổ chức tài chính, ngân hàng và kế toán quan tâm bởi đã bổ sung nhóm hành vi vi phạm hoàn toàn mới liên quan đến cung cấp thông tin phục vụ trao đổi thông tin về thuế.
Đáng chú ý, Nghị định 291/2026/NĐ-CP quy định mức xử phạt lên đến 100 triệu đồng đối với một số hành vi vi phạm nghiêm trọng như không cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan thuế hoặc thông đồng, bao che nhằm cản trở việc xác minh thông tin phục vụ trao đổi thông tin về thuế. Đây được xem là bước hoàn thiện khung pháp lý nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về minh bạch thông tin thuế.
Mục lục
I. Nghị định 291/2026/NĐ-CP sửa đổi nội dung gì?
1.1. Bổ sung quy định xử phạt mới
Theo Nghị định 291/2026/NĐ-CP, Chính phủ bổ sung Mục 3 và Điều 19a vào Nghị định 125/2020/NĐ-CP để quy định việc xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi không cung cấp hoặc cung cấp không đúng thông tin phục vụ mục đích trao đổi thông tin về thuế theo quy định của pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế về thuế.
1.2. Mục đích ban hành
Việc bổ sung quy định mới nhằm:
-
Hoàn thiện cơ sở pháp lý về quản lý thuế.
-
Đáp ứng yêu cầu trao đổi thông tin thuế với quốc tế.
-
Tăng cường tính minh bạch trong quản lý thuế.
-
Nâng cao hiệu quả chống trốn thuế và gian lận thuế.
II. Những hành vi bị xử phạt theo quy định mới
2.1. Chậm cung cấp thông tin theo yêu cầu của cơ quan thuế
Tổ chức, cá nhân có trách nhiệm cung cấp thông tin nhưng thực hiện quá thời hạn theo yêu cầu của cơ quan thuế sẽ bị xử phạt theo từng mức độ vi phạm.
Mức phạt tăng dần tùy thuộc vào số ngày chậm cung cấp và tính chất của hành vi.
2.2. Không cung cấp thông tin
Trường hợp không cung cấp thông tin sau thời hạn theo yêu cầu hoặc sau thời gian được gia hạn sẽ bị xử phạt ở mức cao hơn.
Ngoài xử phạt tiền, tổ chức, cá nhân còn phải thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.
2.3. Thông đồng, bao che người nộp thuế
Đây là điểm mới đáng chú ý nhất của Nghị định 291/2026/NĐ-CP.
Theo đó, hành vi:
-
Thông đồng.
-
Bao che.
-
Cản trở cơ quan thuế thu thập, xác minh thông tin phục vụ trao đổi thông tin về thuế.
có thể bị phạt từ 50 triệu đồng đến 100 triệu đồng, đồng thời phải thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định.
III. Mức xử phạt cao nhất lên đến 100 triệu đồng
Theo quy định mới, mức xử phạt được phân thành nhiều khung khác nhau, tương ứng với tính chất và mức độ vi phạm.
Trong đó, mức phạt cao nhất từ 50 triệu đồng đến 100 triệu đồng áp dụng đối với các hành vi nghiêm trọng như:
-
Không cung cấp thông tin sau khi đã hết thời hạn theo yêu cầu của cơ quan thuế.
-
Thông đồng, bao che người nộp thuế nhằm ngăn cản cơ quan thuế xác minh thông tin phục vụ trao đổi thông tin về thuế.
IV. Doanh nghiệp cần lưu ý gì?
4.1. Chủ động phối hợp với cơ quan thuế
Doanh nghiệp, ngân hàng, tổ chức tín dụng và các tổ chức có nghĩa vụ cung cấp thông tin cần thực hiện đúng thời hạn theo yêu cầu của cơ quan thuế.
4.2. Kiểm tra quy trình cung cấp thông tin
Doanh nghiệp nên xây dựng quy trình tiếp nhận và phản hồi yêu cầu của cơ quan thuế nhằm tránh vi phạm do chậm hoặc thiếu thông tin.
4.3. Lưu trữ hồ sơ đầy đủ
Toàn bộ hồ sơ, tài liệu đã cung cấp cần được lưu giữ để làm căn cứ chứng minh việc chấp hành đúng quy định khi có thanh tra, kiểm tra.
V. Một số câu hỏi thường gặp
5.1. Nghị định 291/2026/NĐ-CP có sửa toàn bộ quy định xử phạt hóa đơn không?
Không. Nghị định chủ yếu bổ sung quy định xử phạt liên quan đến việc cung cấp thông tin phục vụ trao đổi thông tin về thuế, không thay thế toàn bộ Nghị định 125/2020/NĐ-CP.
5.2. Nghị định có hiệu lực từ khi nào?
Nghị định 291/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 21/7/2026.
VI. Kết luận
Nghị định 291/2026/NĐ-CP là bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn khi bổ sung chế tài đối với các hành vi vi phạm liên quan đến cung cấp thông tin phục vụ trao đổi thông tin về thuế. Với mức xử phạt lên tới 100 triệu đồng, các tổ chức, doanh nghiệp cần rà soát quy trình cung cấp thông tin, phối hợp đầy đủ với cơ quan thuế và tuân thủ đúng thời hạn để tránh các rủi ro pháp lý cũng như các khoản xử phạt không đáng có.