Làm rõ quy định tỷ giá xuất hóa đơn theo Nghị định 254, Nghị định 252 và Thông tư 99

Sorry, this entry is only available in Tiếng Việt. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.

Làm rõ quy định tỷ giá xuất hóa đơn theo Nghị định 254, Nghị định 252 và Thông tư 99 là chủ đề được rất nhiều doanh nghiệp xuất khẩu và kế toán quan tâm từ ngày 01/7/2026. Nguyên nhân là cùng lúc nhiều văn bản mới có hiệu lực khiến không ít doanh nghiệp nhầm lẫn giữa tỷ giá ghi trên hóa đơn điện tử, tỷ giá tính thuế và tỷ giá hạch toán kế toán. Nếu áp dụng sai tỷ giá, doanh nghiệp có thể ghi nhận doanh thu không đúng, lập hóa đơn sai quy định hoặc phát sinh chênh lệch khi kê khai thuế và hạch toán kế toán. Vì vậy, việc phân biệt rõ phạm vi điều chỉnh của Nghị định 254/2026/NĐ-CP, Nghị định 252/2026/NĐ-CP và Thông tư 99/2025/TT-BTC là rất cần thiết.

I. Vì sao doanh nghiệp đang nhầm lẫn về tỷ giá xuất hóa đơn?

1.1. Ba văn bản cùng có hiệu lực

Từ ngày 01/7/2026, các văn bản sau đồng thời được áp dụng:

• Nghị định 252/2026/NĐ-CP.
• Nghị định 254/2026/NĐ-CP.
• Thông tư 99/2025/TT-BTC.

Mỗi văn bản điều chỉnh một nội dung khác nhau nên doanh nghiệp không thể sử dụng một loại tỷ giá cho tất cả các nghiệp vụ.

1.2. Nhiều doanh nghiệp vẫn áp dụng một tỷ giá

Trước đây, không ít doanh nghiệp sử dụng cùng một tỷ giá để:

• Lập hóa đơn.
• Hạch toán doanh thu.
• Khai thuế.
• Làm thủ tục hải quan.

Từ ngày 01/7/2026, cách làm này không còn phù hợp đối với nhiều giao dịch xuất khẩu.

1.3. Cần phân biệt mục đích sử dụng tỷ giá

Doanh nghiệp cần xác định đúng mục đích trước khi lựa chọn tỷ giá:

• Ghi trên hóa đơn điện tử.
• Tính thuế.
• Hạch toán kế toán.

Đây là ba nghiệp vụ khác nhau và có thể áp dụng ba căn cứ pháp lý khác nhau.

II. Nghị định 254 quy định gì về tỷ giá trên hóa đơn điện tử?

2.1. Tỷ giá ghi trên hóa đơn

Theo điểm c.1 khoản 8 Điều 10 Nghị định 254/2026/NĐ-CP, đối với giao dịch phát sinh bằng ngoại tệ, người bán được ghi:

• Đơn giá bằng ngoại tệ.
• Thành tiền bằng ngoại tệ.
• Thuế GTGT bằng ngoại tệ.
• Tổng tiền thanh toán bằng ngoại tệ.

Đồng thời phải thể hiện tỷ giá ngoại tệ với đồng Việt Nam trên hóa đơn theo quy định của Luật Quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành.

2.2. Không dẫn chiếu sang Thông tư 99

Điểm cần lưu ý là Nghị định 254 không quy định sử dụng tỷ giá kế toán theo Thông tư 99 để ghi trên hóa đơn.

Thay vào đó, Nghị định dẫn chiếu trực tiếp đến quy định của pháp luật về quản lý thuế.

2.3. Ý nghĩa của quy định mới

Quy định này giúp:

• Thống nhất dữ liệu hóa đơn điện tử.
• Đồng bộ với quy định quản lý thuế.
• Hạn chế sai lệch giữa hóa đơn và hồ sơ khai thuế.

III. Nghị định 252 quy định gì về tỷ giá tính thuế?

3.1. Tỷ giá tính thuế đối với hàng xuất khẩu

Khoản 4 Điều 14 Nghị định 252/2026/NĐ-CP quy định:

Đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, tỷ giá tính thuế thực hiện theo quy định của pháp luật về hải quan.

3.2. Không phải tỷ giá kế toán

Tỷ giá phục vụ khai thuế xuất nhập khẩu không đồng nhất với tỷ giá dùng để ghi nhận doanh thu trên sổ kế toán.

Đây là điểm doanh nghiệp xuất khẩu cần đặc biệt lưu ý.

3.3. Mục đích của tỷ giá theo Nghị định 252

Tỷ giá này được sử dụng để:

• Khai hải quan.
• Xác định nghĩa vụ thuế đối với hàng xuất khẩu, nhập khẩu.
• Thực hiện các thủ tục liên quan đến quản lý thuế xuất nhập khẩu.

IV. Thông tư 99 quy định gì về tỷ giá kế toán?

4.1. Phạm vi điều chỉnh

Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn:

• Chứng từ kế toán.
• Tài khoản kế toán.
• Ghi sổ kế toán.
• Báo cáo tài chính.

Thông tư không phải văn bản hướng dẫn lập hóa đơn điện tử.

4.2. Tỷ giá dùng để hạch toán

Thông tư 99 hướng dẫn doanh nghiệp xác định tỷ giá phục vụ:

• Ghi nhận doanh thu.
• Ghi nhận chi phí.
• Ghi nhận công nợ.
• Đánh giá lại số dư ngoại tệ.
• Lập báo cáo tài chính.

4.3. Không dùng thay tỷ giá trên hóa đơn

Đây là điểm quan trọng mà kế toán cần ghi nhớ.

Tỷ giá kế toán theo Thông tư 99 không thay thế tỷ giá phải thể hiện trên hóa đơn điện tử theo Nghị định 254.

V. So sánh ba loại tỷ giá

5.1. Tỷ giá trên hóa đơn

Căn cứ pháp lý:

• Nghị định 254/2026/NĐ-CP.

Mục đích:

• Ghi trên hóa đơn điện tử.

5.2. Tỷ giá tính thuế

Căn cứ pháp lý:

• Nghị định 252/2026/NĐ-CP.
• Pháp luật về hải quan.

Mục đích:

• Khai thuế.
• Tính thuế xuất nhập khẩu.

5.3. Tỷ giá kế toán

Căn cứ pháp lý:

• Thông tư 99/2025/TT-BTC.

Mục đích:

• Hạch toán doanh thu.
• Hạch toán chi phí.
• Ghi sổ kế toán.
• Lập báo cáo tài chính.

VI. Ví dụ minh họa

6.1. Doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa

Ngày 15/8/2026, doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa với giá trị:

50.000 USD

Kế toán cần xác định:

• Tỷ giá thể hiện trên hóa đơn theo Nghị định 254.
• Tỷ giá tính thuế theo Nghị định 252 và pháp luật hải quan.
• Tỷ giá hạch toán doanh thu theo Thông tư 99.

Ba tỷ giá này có thể trùng nhau hoặc khác nhau, tùy từng thời điểm và căn cứ xác định theo quy định pháp luật.

6.2. Không nên tự đồng nhất

Nếu doanh nghiệp chỉ sử dụng duy nhất tỷ giá kế toán để:

• Xuất hóa đơn.
• Khai hải quan.
• Hạch toán doanh thu.

thì có thể dẫn đến sai quy định đối với từng nghiệp vụ.

VII. Một số lưu ý dành cho kế toán

7.1. Rà soát phần mềm hóa đơn

Doanh nghiệp cần kiểm tra phần mềm hóa đơn điện tử đã cập nhật quy định mới về tỷ giá theo Nghị định 254 hay chưa.

7.2. Phân biệt ba loại tỷ giá

Kế toán cần xác định đúng:

• Tỷ giá ghi hóa đơn.
• Tỷ giá khai thuế.
• Tỷ giá hạch toán.

Không sử dụng thay thế cho nhau nếu pháp luật không cho phép.

7.3. Cập nhật quy trình nội bộ

Doanh nghiệp nên ban hành hướng dẫn nội bộ về việc lựa chọn tỷ giá đối với từng nghiệp vụ để hạn chế sai sót khi lập hóa đơn, khai thuế và ghi sổ kế toán.

VIII. Kết luận

Làm rõ quy định tỷ giá xuất hóa đơn theo Nghị định 254, Nghị định 252 và Thông tư 99 là yêu cầu quan trọng đối với doanh nghiệp có giao dịch bằng ngoại tệ, đặc biệt là doanh nghiệp xuất khẩu. Từ ngày 01/7/2026, doanh nghiệp cần phân biệt rõ tỷ giá ghi trên hóa đơn điện tử theo Nghị định 254, tỷ giá tính thuế theo Nghị định 252 và pháp luật hải quan, đồng thời tỷ giá hạch toán kế toán theo Thông tư 99. Việc áp dụng đúng từng loại tỷ giá sẽ giúp doanh nghiệp lập hóa đơn đúng quy định, kê khai thuế chính xác và hạch toán kế toán phù hợp với chế độ hiện hành.